Bezpieczne miejsce
Ćwiczenie wyobrażeniowe używane w pracy z traumą na etapie stabilizacji. Buduje się jedno miejsce, do którego można wrócić myślami, kiedy pobudzenie rośnie. Ma być przygotowane wcześniej, nie wymyślane w trudnym momencie.
Zanim zaczniesz
To ćwiczenie nie u każdego działa i u części osób działa odwrotnie. Przy nasilonej dysocjacji i przy złożonym zespole stresu pourazowego zdarza się, że nie ma żadnego wspomnienia, które byłoby bezpieczne, albo że wyobrażenie zostaje po chwili zalane treścią związaną z traumą. Jeśli tak się dzieje, przerwij i zbuduj to najpierw z terapeutą. To nie jest Twoja porażka i nie znaczy, że robisz coś źle.
Z tego samego powodu nie używaj do tego prawdziwego miejsca związanego z osobą albo okresem, który ma cokolwiek wspólnego z trudnym doświadczeniem. Miejsce całkowicie wymyślone jest tu bezpieczniejsze niż wspomnienie.
Jeśli w trakcie pojawi się silny lęk, otwórz oczy, rozejrzyj się po pokoju i nazwij na głos pięć rzeczy, które widzisz. Wróć do ćwiczenia dopiero wtedy, gdy będziesz chciał, i najlepiej z kimś.
Ćwiczenie nie zastępuje leczenia i nie usuwa objawów. Obniża pobudzenie na kilkanaście minut i tyle obiecuje.
Kiedy tego użyć
- Kiedy pobudzenie narasta i trzeba je obniżyć.
- Na początku pracy z trudnym doświadczeniem.
- Kiedy wracają wspomnienia.
- Kiedy jedna scena w głowie nie pozwala zasnąć.
Jak to zrobić
-
Wybierz miejsce
Może być prawdziwe, wymyślone albo złożone z kawałków. Warunek jest jeden: nie ma tam nikogo, kto Cię krzywdził, i nie wiąże się z żadnym trudnym okresem. Jeśli wahasz się przy jakimś miejscu, to znaczy, że wybierz inne.
-
Wypełnij je zmysłami
Sam obraz nie wystarcza. Co widzisz, co słyszysz, co czujesz na skórze, jaka jest temperatura, czym pachnie. Im więcej szczegółów, tym łatwiej będzie tam wrócić. Zapisz je, bo za tydzień pamięta się połowę.
-
Dodaj słowo albo gest
Jedno słowo, które mówisz sobie w myślach, albo drobny gest, na przykład złączenie dwóch palców. Powtarzane za każdym razem, staje się skrótem: po kilku tygodniach sam gest zaczyna przywoływać to miejsce, bez rozbudowanego wyobrażania.
-
Ćwicz, kiedy jest spokojnie
Raz dziennie po dwie, trzy minuty, przy zamkniętych oczach albo z wzrokiem opuszczonym. Ćwiczenie robione wyłącznie w kryzysie nie zadziała, bo w kryzysie umysł sięga tylko po to, co dobrze zna.
-
Wracaj świadomie
Na koniec policz w myślach od pięciu do jednego, rozejrzyj się po pokoju i poruszaj palcami. Zamknięcie ćwiczenia jest tak samo ważne jak wejście w nie.
Moje miejsce
Zapisz szczegóły, żeby nie budować ich od nowa za każdym razem.
Możesz wypełnić kartę tutaj albo wydrukować pustą i pisać ręcznie. Nic z tego, co wpiszesz, nigdzie nie jest wysyłane ani zapisywane. Zniknie, gdy odświeżysz albo zamkniesz stronę, więc wydrukuj albo przepisz to, co chcesz zachować.
Zobacz też
- Techniki uziemienia Zestaw krótkich sposobów na jedno zadanie: wrócić do tego, co dzieje się teraz, kiedy uwaga ucieka w lęk, we wspomnienie albo w pustkę.
- Okno tolerancji Sposób opisania trzech stanów, w których bywa układ nerwowy.
Ćwiczenie wyobrażeniowe „bezpieczne miejsce” jest standardowym elementem fazy stabilizacji w pracy z traumą, obecnym w wielu podejściach terapeutycznych. Opis i układ karty są własnym opracowaniem Centrum Terapii i Seksuologii Libere.